5. (40) Chuyện Cây Mía (Ucchu)

Trong khi đức Thế Tôn đang trú tại Veluvana (Trúc Lâm), một người đang chở mía, cầm một khúc mía, vừa đi vừa ăn. Các vần kệ này kể lại câu chuyện trên.

Một hôm, Tôn giả Mahà-Moggallàna (Ðại Mục-kiền-liên) đang đi khất thực vào Vương Xá, gặp một ngạ quỷ thưa trình như sau:

1. Một rừng mía lớn hiện bên mình,

Bát ngát, mùa phong phú tốt lành,

Song nó không cho tôi chút ít,

Kính thưa Tôn giả đại uy danh,

Nghiệp gì gây quả này như vậy,

Tôn giả cho tôi biết sự tình?

2. Tôi đang thống khổ, bị hành thân,

Tôi cố gắng tìm chút để ăn,

Tôi phấn đấu hoài bên khóm mía,

Sắp tàn hơi thở, chết kề gần,

Tôi than khóc tấm thân đày đọa,

Do nghiệp gì đem quả ấy chăng?

3. Thất bại, tôi nhào xuống đất ngay,

Lăn tròn trong lửa đốt thiêu này

Như con cá nọ, tôi than khóc,

Nước mắt nhỏ ra cả mặt mày,

Tôn giả, xin ngài cho biết rõ,

Nghiệp gì đem kết quả như vầy?

4. Tôi đói khát và kiệt sức tàn,

Kinh hoàng, tôi chẳng biết bi hoan,

Chúc ngài hưởng phước, tôi xin hỏi,

Làm thế nào tôi được mía ăn?

Tôn giả Moggallàna:

5. Khi làm người ở một thời xưa,

Ngươi đã tạo nên một nghiệp tà,

Ta nói cho ngươi nghe việc ấy,

Khi nghe, ngươi biết chuyện vừa qua.

6. Ngươi bước trên đường, lấy mía ăn,

Một Tỳ-kheo đến tự sau lưng,

Bảo ngươi rằng muốn xin đôi chút,

Ngươi chẳng đáp lời, chẳng hé răng.

7. Cho dẫu ngươi không muốn nói năng,

Người kia vẫn nói, giọng xin van:

‘Cho tôi khúc mía, thưa ông chủ’,

Sau đó ngươi cho một ít phần

Từ phía sau lưng và kết quả

Nghiệp kia ngươi đã lãnh vào thân.

8. Nhìn đây! Cầm mía ở sau mình,

Hãy lấy mía ăn thật thỏa tình,

Do chính việc này, ngươi sẽ được

Hân hoan, thích thú, hưởng ân lành!

9. Nó đi cầm mía tự sau mình,

Khi đã cầm, ăn thật thỏa tình,

Do chính cách này, nên nó được

Hân hoan, thích thú, hưởng ân lành.

Ngạ quỷ ấy bèn cầm một bó mía cúng dường vị Trưởng lão và vị này đem dâng đức Phật ở Trúc Lâm. Ðức Thế Tôn cùng hội chúng Tỷ-kheo dùng mía ấy rồi nói lời tùy hỷ công đức.

Từ đó về sau ngạ quỷ ấy có thể ăn mía thỏa thích.

Theo thời gian, ngạ quỷ được tái sanh giữa hội chúng cõi trời Ba mươi ba.