Thư viện Nikaya Tâm HọcKhông gian tra cứu Đức Phật, Kinh Nikaya, A Hàm và tư liệu liên quan

Tôn giả DA XÁ – Yasa người thanh niên đầu tiên xuất gia theo Phật

Một buổi sáng sớm, khi đang đi thiền hành dọc theo bờ sông, đức Phật bỗng thấy một chàng thanh niên đang từ xa đi lại. Ngài liền ngồi xuống trên một tảng đá. Chàng thanh niên có vẻ như đang hốt hoảng, tâm thần bất định. Chàng đã tới gần tảng đá Phật đang ngồi mà vẫn không thấy Phật, miệng cứ lẩm bẩm: “Thật là đáng sợ! Thật là ghê tởm!”. Ngài liền lên tiếng: “Nơi đây không có gì đáng sợ. Nơi đây không có gì đáng ghê tởm. Hỡi này chàng trai trẻ! Hãy đến đây! Hãy ngồi xuống dây, Như Lai sẽ giảng giáo pháp cho con.

Tìm kiếm nhanh

ID:169

Các tên gọi khác

General Information

Roll	:	125
Academic Year	:	2020
Gender	:	Nam
Khởi tạo	:	2023-02-27 17:32:20
Chỉnh sửa gần nhất	:	11/19/2025 19:10:56

Tôn giả DA XÁ – Yasa người thanh niên đầu tiên xuất gia theo Phật

Thông tin chính
Thông tin thêm
Bổ sung
Tiền thân Nikaya

(Yasa)(Người thanh niên đầu tiên xuất gia theo Phật và trở thành vị thánh tăng thứ sáu của tăng đoàn)

MƯỜI VỊ ĐỆ TỬ LỚN CỦA PHẬT
Nguyên tác Hán Văn: Tinh Vân Pháp Sư – Việt dịch: Cư Sĩ Hạnh Cơ
và biên soạn phần Phụ Lục – Hiệu đính: Nữ Cư Sĩ Tịnh Kiên
Chùa Liên Hoa, Hội Cư Sĩ Phật Giáo Orange County xuất bản 2005

PHỤ LỤC
(Do cư sĩ Hạnh Cơ biên soạn thêm)

Tôn giả DA XÁ

(Yasa)(Người thanh niên đầu tiên xuất gia theo Phật và trở thành vị thánh tăng thứ sáu của tăng đoàn)

Sau khi hóa độ cho năm vị tì kheo nhóm Kiều Trần Như đều chứng được quả thánh, đức Phật vẫn cư trú tại vườn Lộc Uyển để tiếp tục hướng dẫn họ cho thật vững vàng trong việc hành đạo.

Chàng thanh niên giật mình đứng lại, định thần nhìn kĩ, thì thấy Phật đang ngồi trên tảng đá, dáng vẻ thật thảnh thơi, ung dung, trầm tĩnh. Bị chinh phục hoàn toàn bởi giọng nói và dáng vẻ ấy của Ngài, chàng liền cởi bỏ giày ra, đến trước Phật, lạy xuống và ngồi lại một bên. Hỏi ra thì chàng chính là Da Xá, con của một vị trưởng giàu có vào bậc nhất nhì ở thành Ba La Nại (Varanasi – Baranasi). Da Xá đã sinh ra và lớn lên trong khung cảnh giàu sang, đầy xa hoa nhung lụa. Cha mẹ cưng chiều, đã cấp cho chàng các phương tiện cao sang để hưởng một cuộc sống đầy đủ những thú vui vật chất. Bỗng một hôm, sau một buổi tối vui chơi thỏa thích cùng bạn bè, có ăn uống, đàn địch, múa hát, gái đẹp, chàng đã thức dậy thật sớm vào lúc nửa khuya. Nhìn thấy cảnh tượng các vũ nữ, các nàng hầu thiếp của chàng nằm ngủ ngổn ngang bừa bãi, phơi bày những chân tướng không đẹp đẽ gì của họ, chàng bỗng thấy lợm giọng. Chàng thấy ghê tởm cuộc sống trác táng của chàng bấy lâu. Chàng cảm thấy sợ sệt những cám dỗ của vật chất hèn hạ. Nhà cao cửa rộng, châu báu bạc tiền, gái đẹp hầu xinh, đối với chàng lúc bấy giờ, chỉ là những hình ảnh xấu xa, những hang tối buồn thảm, những quỉ ma phá hoại. Chàng nhờm chán, không còn cảm thấy lạc thú gì để tiếp tục sống trong khung cảnh ấy nữa. Bởi vậy, tuy trời vẫn còn tối đất, chàng đã khoác áo bỏ nhà trốn đi. Với tâm trạng ghê tởm, kinh sợ và đau khổ, chàng cứ bước đi mà không định sẽ đi về đâu. Một cách tình cờ, chàng đã đi về hướng vườn Lộc Uyển, và được gặp Phật.

Biết rõ tâm ý của Da Xá, Phật đã giảng cho chàng nghe về giới hạnh, về những tai hại của năm dục, về phước đức cao quí của sự xuất gia … Dần dần Ngài đạy đến giáo lí Bốn Sự Thật. Da Xá vốn là một chàng trai thông minh, tâm ý lại đang có sự thay đổi thuận tiện, nên chàng đã tiếp thu một cách mau lẹ và trọn vẹn tất cả những lời Phật dạy. Chàng cảm thấy sung sướng và phấn khởi vô cùng; trái ngược hẳn với tâm trạng sầu khổ, tuyệt vọng của chàng vừa mới trước đó. Chàng liền quì xuống dưới chân Phật, và xin làm đệ tử xuất gia của Ngài. Đức Phật chấp thuận, giới thiệu chàng với năm vị tì kheo đệ tử của Ngài, rồi giao chàng cho tôn giả Kiều Trần Như để xuống tóc, khóac y và chỉ dạy cho nếp sống căn bản của đời sống xuất gia.

Chiều hôm đó, khi thân phụ của Da Xá đi tìm con, đến vườn Lộc Uyển gặp Phật, cũng được Phật hóa độ. Lúc đó Da Xá đứng hầu sau lưng Phật, nghe Phật giảng pháp cho thân phụ, tức thì, Da Xá chứng quả A la hán; trở thành vị đệ tử tì kheo thứ sáu chứng quả thánh của Phật từ sau ngày Ngài thành đạo.

Tin Da Xá xuất gia theo Phật được loan truyền mau chóng đến các bạn hữu. Một hôm, bốn người bạn thân nhất của tôn giả tìm đến vườn Lộc Uyển thăm hỏi, và tỏ ý muốn noi gương tôn giả. Tôn giả hướng dẫn các bạn đến yết kiến Phật. Cả bốn chàng thanh niên đều được Phật thu nhận cho xuất gia. Sau khi nghe pháp, vả bốn vị đều chứng quả thánh. Vậy là, vào lúc ấy, tăng đoàn đã có mười vị A la hán.

Bạn bè của tôn giả Da Xá còn có đến hơn trăm người, đều là con cháu của các gia đình quyền quí, danh vọng ở trong thành phố, đều được mọi người kính trọng. Khi nghe tin Da Xá và bốn người bạn thân nhất của tôn giả đã theo Phật xuất gia, họ cũng rủ nhau tiến về vườn Lộc Uyển để thăm hỏi. Tôn giả Da Xá đã đưa tất cả các bạn vào yết kiến Phật. Sau khi nghe Phật giảng pháp, năm mươi trong số hơn một trăm chàng thanh niên ấy, tự thấy không có gì vướng bận, đã xin Phật cho xuất gia. Qua thời gian tu tập tinh chuyên, cả năm mươi người đều chứng A la hán.Tới đây, sau hai tháng từ khi Phật thành đạo, tăng đoàn của Phật đã tăng lên đến sáu mươi vị tì kheo. Sau một thời gian tu tập cần mẫn, các ngài đều đạt đến trí tuệ siêu việt, vững chải trên khả năng hóa đạo, và tự tại trên con đường giải thoát. Đức Phật liền phái các ngài, như là những vị sứ giả đầu tiên của Ngài, bắt đầu lên đường hành hóa, gieo trồng hạt giống bồ đề ở khắp bốn phương.

Xem thêm https://tamhoc.org/2021/11/29/vi-cu-si-dau-tien-dac-qua-a-la-han/

từ 1 nguồn khác

TÔN GIẢ DA XÁ (YASA)
“ĐỨC HẠNH CAO QUÝ”
Trong suốt cuộc đời giáo hóa của mình, Tôn giả Da Xá vẫn thường về bên Đức Thế Tôn và Tăng đoàn mỗi khi có dịp.
Ngài là bậc A La Hán với những đức hạnh tuyệt vời. Đối với các vị Tỳ kheo, Ngài luôn là người huynh trưởng khả kính. Ngài thương yêu, chỉ bảo ân cần và sâu sắc giúp cho chư Tăng tiến bộ nhanh trên con đường tu học. Đối với dân chúng, Ngài là vị Thánh Tăng tràn đầy từ bi và trí tuệ, đã cứu giúp vô số chúng sinh vượt qua khó khăn và đưa họ đến với chánh pháp.
Tôn giả Da Xá có hạnh nguyện thường dùng thần thông một cách kín đáo để hóa độ. Nhờ vậy, rất nhiều chúng sinh đã trở về nương tựa nơi Tam Bảo. Trước uy đức và thần lực phi thường của Ngài, ngay cả những kẻ xấu ác cũng được cảm hóa.
Đặc biệt, niềm thương kính và biết ơn sâu nặng của Ngài dâng lên Đức Thế Tôn là không thể tính kể. Lần nào có cơ hội, Tôn giả Da Xá cũng nhân đó để thể hiện tấm lòng của mình dâng lên Đức Bổn Sư.
Trong dịp cùng Thế Tôn và Tăng đoàn trở về kinh thành Ca Tỳ La Vệ (Kapilavatthu), Ngài một mình âm thầm bay đến khu vườn Lâm Tỳ Ni (Lumbini) , dùng đạo nhãn chiêm ngưỡng lại giờ phút thiêng liêng Đức Thế Tôn đến với trần gian. Chứng kiến khoảnh khắc nhiệm màu ấy, Ngài xúc động quỳ xuống đảnh lễ thật lâu trước cây Ưu Đàm nở rộ hoa, làm cho cả đất trời cũng nghiêng mình trước lòng thành của vị Thánh đệ tử.
Trong những cuộc đàm luận giữa các vị Thánh Tăng, Ngài luôn dùng những ngôn từ cao quý nhất để tán thán công đức và trí tuệ của Đức Thế Tôn. Những lời tán thán vĩ đại chỉ có thể xuất phát từ trí tuệ và đức hạnh sáng ngời của một bậc Thánh vô ngã.
_ Kính Bạch Đức Thế Tôn, công đức của Thế Tôn là vô lượng vô biên, đã cho chúng con sự quý giá tột cùng của quả vị A La Hán giải thoát. Chúng con có đốt thân này đến vô lượng kiếp để cúng dường cũng không đền đáp được ân nghĩa vô hạn ấy.
_ Kính Bạch Đức Thế Tôn, dù cho sông có cạn, núi có mòn, đại địa này có tiêu tan, hư không có biến mất thì lòng tôn kính của con đối với Thế Tôn mãi mãi không bao giờ thay đổi. Dù con có mất đi tất cả, mất đi cả thân mạng này chăng nữa thì mãi mãi trong trái tim con không bao giờ mất đi lòng tôn kính Người đến vô cùng vô tận…
(Trích “Thánh độ mệnh – Tôn giả Da Xá” trang 13, 14, 15)

Yasa

Trong thời đức Phật hiện tại, ngài sanh trong một gia đình nhân sĩ rất giàu có ở Benares(Ba-la-nại). Ngài được nuôi dưỡng rất tinh tế, và có ba lâu đài hợp với ba mùa. Một đêm, do nhân duyên quá khứ thúc đẩy ngài thấy cảnh bất tịnh của những người hầu cận ngài. Quá xúc động trước cảnh tượng ấy, ngài đi đôi dép vàng, bỏ thành, bỏ nhà và đi lần đến Isipatana. Ngài vừa đi vừa than 'Ôi sầu khổ thay! Ôi nguy hiểm thay!'.

Lúc ấy, Thế Tôn đang đi ngoài trời ở Isipatana, thấy Yasa như vậy liền gọi: 'Hãy đến đây, này Yasa! Ở đây, không có sầu khổ, không có nguy hiểm!'. Nghe vậy, ngài rất hoan hỷ, cởi dép để một bên, ngồi xuống bên cạnh Thế Tôn. Bậc Ðạo Sư thứ lớp thuyết giảng cho Yasa về Bốn sự thật. Sau khi nghe giảng xong Yasa trở thành một Phật tử.

Và khi đức Phật thuyết giảng khi phụ thân Yasa đến kiếm ngài, ngài chứng quả A-la-hán.

Rồi đức Phật đưa bàn tay mặt ra đón Yasa và nói: 'Hãy đến đây, này Tỷ-kheo!'. Khi nghe nói vậy, tóc của Yasa được cắt ngắn lại bằng hai ngón tay và có được đầy đủ tám vật cần dùng. Suy tư đến quả chứng và nếp sống của mình, ngài cảm thấy hân hoan khi nghe hai câu: 'Hãy đến đây, Tỷ-kheo!' và nói lên bài kệ:

117. Khéo thoa xức, khéo mặc,
Dùng mọi loại thời trang,
Ta chứng được Ba minh
Lời Phật dạy làm xong.

daobut.com

Xuất hiện trong các kinh A Hàm

Từ wiki

Yasa was a bhikkhu during the time of Gautama Buddha. He was the sixth bhikkhu in the Buddha's sangha and was the sixth to achieve arahanthood. Yasa lived in the 6th century BCE in what is now Uttar Pradesh and Bihar in northern India.

Yasa was raised in Varanasi in a life of luxury. His father was wealthy. The family home was full of servants, musicians and dancers who catered for the family's needs and entertainment. One day, when he had become a young man, Yasa awoke early and saw his female servants and entertainers asleep in a repulsive state. Disgusted by the spectacle, Yasa realised the vanity of worldly life, and left the family home muttering "Distressed am I, oppressed am I" and journeyed in the direction of Isipatana where the Buddha was temporarily residing after his first five bhikkhus had attained arahantship. This was five days after all of the first five bhikkhus had attained arahantship.

The Buddha was pacing up and down in an open space near where Yasa was muttering "Distressed am I, oppressed am I", and called Yasa over to him, inviting him to sit down. Yasa took off his golden sandals, saluted and sat down. The Buddha gave a dharma discourse, and Yasa achieved the first stage of arahanthood, sotapanna.

At first, the Buddha spoke about generosity (Dana), morality (sila), celestial states (sagga), the evils of sensual pleasure (kamadinava), blessing of renunciation (nekkhammanisamsa), before teaching the Four Noble Truths. Yasa's mother had noticed her son's absence, and notified her husband, who sent horsemen in four directions to search for Yasa. Yasa's father headed in the direction of Isipatana, following the trail left by the golden slippers. When the millionaire saw the Buddha and asked him if he had seen Yasa, the Buddha asked him to sit down, and then delivered a dharma talk. After this Yasa's father became the first to take refuge in the Triple Gems, the Buddha, Dharma and Sangha. Yasa, who was in the vicinity and had heard the talk given to his father, became an arahant. After father and son were reunited, the father invited the Buddha and the Sangha to his home for alms on the following day. The Buddha then ordained Yasa.

The Buddha and his six arahants visited the home of Yasa the following day. Yasa's mother and his former wife thus became the first two female lay disciples. Upon hearing of Yasa's ordination, four of his closest friends, Vimala, Subahu, Punnaji and Gavampati followed him into the sangha and they too became arahants. Within two months, a further fifty of Yasa's friends had joined the Sangha and attained arahantship, bringing the total number of arahants to sixty.

dịch google

Yasa là một tỳ kheo vào thời Đức Phật Thích Ca Mâu Ni . Ngài là vị tỳ kheo thứ sáu trong tăng đoàn của Đức Phật và là vị thứ sáu đạt quả vị A -la-hán . Yasa sống vào thế kỷ thứ 6 trước Công nguyên tại nơi nay là Uttar Pradesh và Bihar ở miền bắc Ấn Độ.

Yasa được nuôi dưỡng trong cảnh xa hoa ở Varanasi . Cha ngài là một người giàu có. Ngôi nhà của gia đình đầy ắp người hầu, nhạc công và vũ công, phục vụ nhu cầu và giải trí của gia đình. Một ngày nọ, khi đã trở thành một thanh niên, Yasa thức dậy sớm và thấy những người hầu gái và vũ nữ của mình đang ngủ trong trạng thái ghê tởm. Kinh tởm trước cảnh tượng đó, Yasa nhận ra sự phù phiếm của cuộc sống thế tục, liền rời khỏi nhà, lẩm bẩm: "Ta thật khốn khổ, ta thật áp bức" và lên đường về hướng Isipatana , nơi Đức Phật đang tạm trú sau khi năm vị Tỳ kheo đầu tiên của Ngài đắc quả A-la-hán. Việc này xảy ra năm ngày sau khi tất cả năm vị Tỳ kheo đầu tiên đều đắc quả A-la-hán.

Đức Phật đang đi kinh hành trong một khoảng đất trống gần nơi Yasa đang lẩm bẩm: "Ta đau khổ quá, ta bị áp bức quá", rồi gọi Yasa lại gần và mời ngồi. Yasa cởi đôi dép vàng, đảnh lễ và ngồi xuống. Đức Phật thuyết một bài pháp , và Yasa đắc quả A-la-hán đầu tiên, Tu- đà-hoàn .

Đầu tiên, Đức Phật nói về sự bố thí ( Dana ), đạo đức ( sila ), các cảnh giới trên trời ( sagga ), những điều xấu xa của dục lạc ( kamadinava ), phước lành của sự xuất gia ( nekkhammanisamsa ), trước khi dạy Tứ Diệu Đế . Mẹ của Yasa đã nhận thấy sự vắng mặt của con trai mình và đã báo cho chồng, người đã cử kỵ binh đi bốn hướng để tìm Yasa. Cha của Yasa đi về hướng Isipatana, theo dấu vết của đôi hài vàng. Khi nhà triệu phú nhìn thấy Đức Phật và hỏi Ngài có nhìn thấy Yasa không, Đức Phật đã yêu cầu ông ngồi xuống, và sau đó thuyết một bài pháp. Sau đó, cha của Yasa trở thành người đầu tiên quy y Tam Bảo , Đức Phật, Pháp và Tăng. Yasa, người ở gần đó và đã nghe bài pháp được trao cho cha mình, đã trở thành một vị A la hán. Sau khi hai cha con đoàn tụ, người cha đã mời Đức Phật và Tăng đoàn đến nhà mình để khất thực vào ngày hôm sau. Sau đó, Đức Phật đã truyền giới cho Yasa.

Đức Phật và sáu vị A-la-hán của Ngài đến thăm nhà Yasa vào ngày hôm sau. Mẹ và vợ cũ của Yasa trở thành hai nữ đệ tử tại gia đầu tiên. Khi nghe tin Yasa xuất gia, bốn người bạn thân nhất của ngài là Vimala, Subahu, Punnaji và Gavampati cũng theo ngài gia nhập Tăng đoàn và họ cũng đắc quả A-la-hán. Trong vòng hai tháng, năm mươi người bạn khác của Yasa cũng gia nhập Tăng đoàn và đắc quả A-la-hán, nâng tổng số A-la-hán lên sáu mươi.