4. (21) Chuyện thứ tư – Lâu Ðài Của Nàng Chiên-Ðà-La (Candàlì-Vimàna)

Trong lúc đức Thế Tôn đang trú ngụ tại Ràjagaha, Ngài nhập định Ðại bi mà chư Phật thường trú, sau đó xuất định và quán sát thế gian. Ngài thấy ngay trong thành phố ấy tại khu vực của dân chúng Candàla (Chiên-đà-la, hạng người vô loại khốn cùng không ai tiếp xúc) có một bà lão sắp mạng chung và một ác nghiệp đưa đến địa ngục đã xuất hiện cho bà.

Với tâm Ðại bi, muốn làm cho bà tạo một nghiệp lành đưa đến cõi trời, Ngài suy nghĩ: ‘Ta sẽ an trú kẻ ấy vào thiên giới’, Ngài liền cùng đại chúng Tỷ-kheo vào Ràjagaha khất thực.

Vào lúc ấy, bà lão Chiên-đà-la chống gậy ra khỏi thành, thấy đức Thế Tôn đến gần, và khi bà đối diện Ngài, bà dừng lại. Ðức Thế Tôn cũng dừng lại và đứng ngay trước mặt bà như thể cản bà tiến lên.

Sau đó, Tôn giả Mahà-Moggallàna, biết tâm bậc Ðạo Sư và cũng biết thọ mạng bà lão sắp hết, bèn thúc giục bà đảnh lễ đức Thế Tôn:

1. Lễ chân đức Phật Go-ta-ma,

Vì xót thương cho số phận bà,

Giác giả tối cao, danh tiếng rộng,

Ðứng ngay trước mặt, hỡi Chiên-đà.

2. Hãy hướng tâm đầy đủ thiện duyên

Về Ngài La-hán, bậc an nhiên,

Mau mau đảnh lễ, hai tay chắp,

Vì mạng sống kia chẳng được bền!

Khi bà lắng nghe lời Tôn giả, lòng đầy xúc động, bà phát khởi tâm tín hướng về bậc Ðạo Sư, liền đảnh lễ Ngài với năm phần thân thể sát đất, và do hân hoan trước đức Phật, bà nhất tâm đứng yên lặng, đầu cúi xuống. Ðức Thế Tôn bảo:

– Thế này là đủ để bà ấy lên thiên giới.

Xong Ngài vào thành với đại chúng Tỷ-kheo. Ngay lập tức sau đó, một con bò cái chạy trốn cùng với bê con, lao về phía bà già, lấy cặp sừng húc bà chết tại chỗ.

Ðể giải thích tất cả sự kiện này, chư vị Trưởng lão kết tập Kinh điển ngâm hai vần kệ;

3. Ðược lời khuyên của bậc chân nhân

Là bậc mang thân xác cuối cùng,

Bà lão Chiên-đà liền đảnh lễ

Cồ-đàm Giác Giả, đại danh lừng.

4. Bò cái đá người khốn khổ trên,

Lúc bà đang đứng chắp tay lên

Khấu đầu đảnh lễ ngài Viên Giác,

Người chiếu hào quang giữa bóng đêm.

Sau đó, bà được tái sanh giữa cõi trời Ba mươi ba. Bà có một đoàn tùy tùng hộ tống gồm cả một trăm ngàn tiên nữ.

Ngay đúng ngày hôm ấy, bà đã hóa thành một Thiên nữ trong Lâu đài của mình, hiện xuống cõi trần, tiến đến gần Tôn giả Mahà-Moggallàna và cung kính đảnh lễ Tôn giả.

Ðể giải thích việc này Thiên nữ nói:

5. Bạch Tôn giả đại lực anh hùng,

Con đã đạt thiên giới lực thần,

Ðến đảnh lễ người vô lậu hoặc,

An nhiên, thanh tịnh, ở trong rừng.

Bậc Trưởng lão hỏi:

6. Nàng Thiên nữ có sắc như vàng,

Danh tiếng cao vời, tỏa ánh quang,

Tô điểm ngọc châu, vừa hiện xuống

Từ lâu đài, đảnh lễ nghiêm trang,

Ðược đoàn tiên nữ theo hầu cận,

Hãy nói là ai đó hỡi nàng?

Ðược Trưởng lão hỏi, Thiên nữ đáp bốn vần kệ:

7. Tôn giả, con là kẻ khốn cùng,

Ðược ngài thúc giục, bậc anh hùng,

Con liền đảnh lễ Cồ-đàm Phật,

Bậc Ứng Cúng, danh vọng lẫy lừng.

8. Khi con đảnh lễ chân Ngài xong,

Là kẻ khốn cùng, con mạng vong,

Hiện ở Lâu đài muôn diễm lệ,

Lâm viên Hỷ Lạc cõi thiên cung.

9. Trăm ngàn tiên nữ đứng hầu con,

Xuất chúng, con hơn hẳn cả đoàn,

Vượt trội các nàng về mỹ sắc,

Vinh quang danh vọng, mạng trường tồn.

10. Nhiệt tâm, con tỉnh giác tinh cần,

Khi đã làm nhiều thiện sự xong,

Tôn giả, con về đây đảnh lễ

Bậc hiền lân mẫn cõi phàm trần.

Lần nữa, một vần kệ lại được chư vị kết tập Kinh điển thêm vào:

11. Khi việc này vừa được nói xong,

Nàng Chiên-đà ấy dáng tri ân

Xác minh việc trước, và quỳ lạy

Bậc Ứng Cúng rồi biến mất luôn.

Tôn giả Mahà-Moggallàna trình lại sự kiện ấy lên đức Thế Tôn. Ngài liền lấy đó làm đề tài thuyết pháp cho hội chúng được hưởng nhiều lợi lạc.