KTPH[294] Năm điều nên thường quán tưởng (Abhiṇhapaccavekkhaṇa):

[294] Năm điều nên thường quán tưởng (Abhiṇhapaccavekkhaṇa):

1. Tình trạng già (Jarādhammatā), phải thường quán xét rằng: “Ta phải già, không thoát khỏi sự già.” Quán tưởng điều này để giảm trừ kiêu mạn tuổi trẻ.

2. Tình trạng bệnh (Byādhidhammatā), phải thường quán xét rằng: “Ta phải bệnh, không thoát khỏi sự bệnh”. Quán tưởng điều này để giảm trừkiêu mạn sức khỏe.

3. Tình trạng chết (Maraṇadhammatā), phải thườngquán xét rằng: “Ta phải chết, không thoát khỏi sự chết”. Quán tưởng điều này để giảm trừkiêu mạn sống lâu.

4. Tình trạng thân ly (Piyavinābhāvatā), phải thường quán xét rằng: “Mọi thứ ta thương yêu đều phải đổi khác, biệt ly”. Quán tưởng điều này để giảm trừái luyến dính mắc.

5. Tình trạng sở hữu nghiệp (Kammassakatā), phải thường quán xét rằng: “Ta là sở hữu của nghiệp, là kẻ thừa tự nghiệp, ta sẽ chịu lãnh hậu quả tùy theo nghiệp thiện hay nghiệp ác đã làm”. Quán tưởng điều này để giảm trừcác ác hạnh.

Năm điều quán tưởng này giúp cho từ bỏ sự dể duôi trong bất thiện pháp. Nếu thường xuyên quán sát như vậy có thể phát sanh tuệ quán đắc đạo quả níp-bàn. A. III. 71.